100+ ca dao tục ngữ ngày Tết hay, ý nghĩa nhất cho năm mới

Muốn lời chúc Tết năm nay bớt nhàm chán và thêm phần sâu sắc, bạn đừng bỏ qua vốn liếng ca dao tục ngữ của ông bà ta. Những câu nói dân gian không chỉ vần điệu, dễ nhớ mà còn gói ghém trọn vẹn tình cảm, sự chiêm nghiệm về cuộc sống. Quà tặng ASAMA tổng hợp những câu ca dao tục ngữ ngày Tết hay và đầy đủ nhất cho năm 2026 để bạn tha hồ lựa chọn cho dịp đầu năm mới

Ca dao tục ngữ ngày Tết về hiếu đạo, biết ơn tổ tiên

Tết Nguyên Đán là dịp đoàn viên, là lúc con cháu hướng về cội nguồn. Những câu ca dao tục ngữ ngày Tết trong nhóm này thường nhắc nhở về công ơn sinh thành, dưỡng dục và tục lệ thờ cúng ông bà. Đây là những câu nói thấm thía nhất để răn dạy con cháu trong những ngày đầu năm.

Mùng một tết cha, mùng hai tết mẹ, mùng ba tết thầy.
Con người có tổ có tông Như cây có cội, như sông có nguồn.
Dù ai đi ngược về xuôi Nhớ ngày Giỗ Tổ mùng mười tháng ba.
Cây có gốc mới nở cành xanh ngọn Nước có nguồn mới bể rộng sông sâu.
Tu đâu cho bằng tu nhà Thờ cha kính mẹ mới là chân tu.
Mỗi năm mỗi thắp đèn trời Cầu cho cha mẹ sống đời với con.
Công cha như núi Thái Sơn Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra Một lòng thờ mẹ kính cha Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con.
Chiều chiều ra đứng ngõ sau Trông về quê mẹ ruột đau chín chiều.
Ngó lên nuộc lạt mái nhà Bao nhiêu nuộc lạt nhớ ông bà bấy nhiêu.
Chim bay về núi tối rồi Chị em lo liệu lấy nồi nấu cơm Nấu cơm rồi lại nấu canh Bỏ ra một bát để dành cúng cha.
Đói lòng ăn hột chà là Để cơm nuôi mẹ, mẹ già yếu răng.
Mẹ già ở túp lều tranh Sớm thăm tối viếng mới đành dạ con.
Ơn cha nặng lắm ai ơi Nghĩa mẹ bằng trời, chín tháng cưu mang.

Trong văn hóa Việt, việc nhắc lại các câu ca dao tục ngữ ngày Tết về cha mẹ bên mâm cơm tất niên là cách giáo dục thế hệ trẻ tự nhiên và hiệu quả nhất.

Vẳng nghe chim vịt kêu chiều Bâng khuâng nhớ mẹ chín chiều ruột đau.
Cha đời, mẹ kiếp thương nhau Cùng chung một bọc, cùng đau một lòng.
Anh em như thể tay chân Rách lành đùm bọc, dở hay đỡ đần.
Khôn ngoan đối đáp người ngoài Gà cùng một mẹ chớ hoài đá nhau.
Chị ngã em nâng.
Máu chảy ruột mềm.
Một giọt máu đào hơn ao nước lã.
Bán anh em xa, mua láng giềng gần.
Ăn quả nhớ kẻ trồng cây.
Uống nước nhớ nguồn.

Ca dao tục ngữ ngày Tết về hiếu đạo, biết ơn tổ tiên — Ca dao tục ngữ ngày Tết về lòng biết ơn

Ca dao tục ngữ ngày Tết về ẩm thực và phong vị cổ truyền

Không khí Tết không thể thiếu những món ăn truyền thống. Rất nhiều câu ca dao tục ngữ ngày Tết đã khắc họa sinh động mâm cỗ Tết của người Việt xưa và nay. Đọc những câu này, ta như thấy mùi bánh chưng, mùi thịt kho phảng phất đâu đây.

Thịt mỡ, dưa hành, câu đối đỏ Cây nêu, tràng pháo, bánh chưng xanh.
Số cô chẳng giàu thì nghèo Ngày ba mươi Tết thịt treo trong nhà.
Nhà nghèo cũng đặng cặp dưa Dù không cũng ráng bỏ bừa vô khạp (lu).
Đói thì ngày tết cũng no Sức thì ngày tết cũng to hơn thường.
Bánh chưng xanh, bên dưa hấu đỏ Cành mai vàng, bên cành đào tươi.
Tháng giêng là tháng ăn chơi Tháng hai trồng đậu, tháng ba trồng cà.
Tháng chạp là tháng trồng khoai Tháng giêng trồng đậu, tháng hai trồng cà.
Ăn mày cũng đòi mâm xôi gấc.
Tết về câu đối bánh chưng Chẳng ham giò chả, chỉ ưng sum vầy.
Măng tre hầm với vịt già Đặt lên mâm cúng ông bà tổ tiên.
Con gà cục tác lá chanh Con lợn ủn ỉn mua hành cho tôi.
Khôn ngoan ăn cái, dại ăn nước.
Ăn trông nồi, ngồi trông hướng.
Miếng ăn là miếng tồi tàn Mất ăn một miếng lộn gan lên đầu (Câu này thường dùng để răn dạy cách ăn uống chừng mực dịp lễ Tết).
Giận mất khôn, no mất ngon.

Sự tinh tế trong ẩm thực được ông cha đúc kết qua ca dao tục ngữ ngày Tết không chỉ mô tả món ăn mà còn nói lên sự no đủ, ước vọng về một năm mới sung túc.

Dưa la, húng láng, nem báng, tương bần Nước mắm vạn vân, cá rô đầm sét.
Cỗ sang thì lại kềnh càng Bánh chưng, giò lụa, xếp hàng đầy mâm.
Giàu thì thịt cá cơm canh Khó thì dưa muối, rau xanh qua ngày.
Thừa con gả cho hàng tôm Chớ gả hàng cá, nơm khơm cả ngày Thà rằng gả cho thợ cày Ngày mùa có lúa, ngày Tết có gà.

Ca dao tục ngữ ngày Tết về ẩm thực và phong vị cổ truyền — Ca dao tục ngữ ngày Tết về thịt kho tàu

Ca dao tục ngữ ngày Tết chúc tụng may mắn, tài lộc

Đây là phần được tìm kiếm nhiều nhất để sử dụng làm lời chúc. Những câu ca dao tục ngữ ngày Tết dưới đây mang năng lượng tích cực, cầu mong tài lộc tấn tới, vạn sự hanh thông.

Năm mới hạnh phúc bình an Đến năm sau nữa, bạc vàng đầy kho.
Tống cựu nghênh tân.
Vạn sự như ý.
An khang thịnh vượng.
Đa lộc, đa tài, đa phú quý Đắc thời, đắc lợi, đắc nhân tâm.
Tiền vô như nước sông Đà Tiền ra nhỏ giọt như cà phê phin.
Xuân sang cành lá đâm chồi Bao nhiêu gia quyến đứng ngồi vui thay.
Lộc biếc, mai vàng, xuân hạnh phúc Đời vui, sức khỏe, tết an khang.
Cầu cho mưa thuận gió hòa Mùa màng tươi tốt, nhà nhà ấm no.
Năm mới chúc nhau sức khỏe nhiều Bạc tiền rủng rỉnh thoải mái tiêu.
Gia đình hạnh phúc, bạn bè quý Thanh thản vui chơi mọi buổi chiều.
Trời thêm năm tháng, người thêm thọ Xuân khắp đất trời, phúc khắp nhà.
Phúc lai miên thế trạch Lộc mãn trấn gia thanh.
Tân niên nạp dư khánh Gia tiết hiệu trường xuân.

Sử dụng ca dao tục ngữ ngày Tết để chúc nhau vừa trang trọng, vừa giữ được nét duyên dáng của người Việt, thay vì những câu chúc sáo rỗng trên mạng xã hội.

Chúc nhau sống trăm tuổi bạc đầu Con đàn cháu đống, nhà lầu xe hơi.
Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi.
Mùng một sớm mai, mùng hai đầu tháng (Ý chỉ chọn ngày tốt để khởi sự).
Chớ thấy sóng cả mà ngã tay chèo.
Hòa khí sinh tài.
Buôn may bán đắt.
Một vốn bốn lời.

Ca dao tục ngữ ngày Tết chúc tụng may mắn, tài lộc — Ca dao tục ngữ ngày Tết mang năng lượng tích cực

Ca dao tục ngữ ngày Tết về thời tiết và mùa màng

Với nền văn minh lúa nước, Tết không chỉ là lễ hội mà còn là mốc thời gian quan trọng của nhà nông. Ca dao tục ngữ ngày Tết mảng này chứa đựng kinh nghiệm quý báu về thiên văn, thời tiết.

Tháng giêng rét đài, tháng hai rét lộc, tháng ba rét nàng Bân.
Rét tháng ba, bà già chết cóng.
Tháng giêng chân bước đi cày Tháng hai vãi lúa, ngày ngày siêng năng.
Lúa chiêm lấp ló đầu bờ Hễ nghe tiếng sấm phất cờ mà lên.
Mồng chín tháng chín có mưa Thì con sắm sửa cày bừa làm ăn Mồng chín tháng chín không mưa Thì con bán cả cày bừa đi buôn.
Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng Ngày tháng mười chưa cười đã tối.
Trăng quầng thì hạn, trăng tán thì mưa.
Chuồn chuồn bay thấp thì mưa Bay cao thì nắng, bay vừa thì râm.
Tháng bảy kiến bò, chỉ lo lại lụt.
Nước chảy chỗ trũng.

Ca dao tục ngữ ngày Tết về thời tiết và mùa màng — Tết là mốc thời gian quan trọng của nhà nông

Những câu ca dao tục ngữ ngày Tết này nhắc nhở chúng ta dù vui chơi hội hè cũng không quên nhiệm vụ lao động sản xuất cho một năm mới thắng lợi.

Ca dao tục ngữ ngày Tết mang sắc thái châm biếm, hài hước

Dân gian Việt Nam rất hóm hỉnh. Bên cạnh những câu chúc tụng nghiêm trang, có rất nhiều câu ca dao tục ngữ ngày Tết mang tính trào phúng, châm biếm những thói hư tật xấu hoặc than thở về cái nghèo, cái nợ ngày Tết một cách hài hước.

Vui như Tết.
Lo như lo Tết.
Tết đến sau lưng Ông vải thì mừng, con cháu thì lo.
Có tiền thì chợ đông vui Không tiền thì chợ vắng hiu vắng buồn.
Mồng một chơi cửa, chơi nhà Mồng hai chơi xóm, mồng ba chơi đình Mồng bốn chơi chợ Quả Linh Mồng năm chợ Trình, mồng sáu non Côi…
Tháng giêng ăn nghiêng bồ thóc.
Giàu đâu những kẻ ngủ trưa Sang đâu những kẻ say sưa tối ngày.
Cờ bạc là bác thằng bần Cửa nhà bán hết, tra chân vào cùm.
Rượu vào lời ra.
Bác mẹ sinh ra thói rượu chè Giàu thì đôi mốt, khó đôi ba.
Mỗi năm hoa đào nở Lại thấy ông đồ già Bày mực tàu giấy đỏ Bên phố đông người qua (Trích thơ nhưng đã đi vào dân gian như một dạng ca dao mới về Tết).
Khôn cho người ta dái Dại cho người ta thương Dở dở ương ương cho người ta ghét.

Ca dao tục ngữ ngày Tết mang sắc thái châm biếm, hài hước — Ca dao tục ngữ châm biếm ngày Tết của Táo Quân

Trong các cuộc trà dư tửu hậu, một vài câu ca dao tục ngữ ngày Tết hài hước sẽ làm không khí thêm rộn ràng, nhưng cần dùng đúng lúc đúng chỗ.

Các bài vè dân gian về ngày Tết

Ngoài ca dao tục ngữ ngày Tết, các bài vè (văn vần) cũng là một phần không thể thiếu. Vè thường dài hơn, dễ đọc, dễ nhớ và mô tả bức tranh Tết toàn cảnh.

Bài vè chúc Tết 1:

Nghe vẻ nghe ve Nghe vè chúc Tết Năm cũ đã hết Năm mới đã sang Chúc cho xóm làng An khang thịnh vượng Làm ăn tấn tới Phơi phới hân hoan Tiếng cười rộn ràng Vui trong tiếng pháo.

Bài vè chúc Tết 2:

Xúc xắc xúc xẻ Nhà nào còn đèn Mở cửa cho chúng tôi vào Bước lên giường cao Thấy đôi rồng ấp Bước xuống giường thấp Thấy đôi rồng chầu Bước ra đằng sau Thấy nhà ngói lợp Voi ông còn buộc Ngựa ông còn cầm Ông sống một trăm Linh năm tuổi lẻ Vợ ông sinh đẻ Những con tốt lành Những con rồng thành Những con rồng chầu…

Bài vè các loại trái cây ngày Tết:

Bên cạnh ca dao tục ngữ ngày Tết, bài vè về mâm ngũ quả cũng rất thú vị, giúp trẻ em nhận biết các loại quả đặc trưng:

“Ve vẻ vè ve Nghe vè trái cây Dây ở trên mây Là trái đậu rồng Có vợ có chồng Là trái đu đủ Chặt ra nhiều mủ Là trái mít ướt Hình thù thân thuộc Là trái dừa xiêm…”

Các bài vè dân gian về ngày Tết — Ngày Tết sôi động nhộn nhịp

Những bài vè này là một dạng mở rộng của ca dao tục ngữ ngày Tết, thường được trẻ em ngày xưa hát vang khi đi chúc Tết hàng xóm để nhận lì xì.

Ca dao tục ngữ ngày Tết về các loài hoa và cảnh sắc xuân

Sắc xuân không thể thiếu hoa. Ca dao tục ngữ ngày Tết về các loài hoa cũng phong phú không kém.

Hoa thơm đánh cả cụm.
Tốt gỗ hơn tốt nước sơn.
Thấy hoa nở biết xuân về.
Mới trổ mã lúa, đã sứa mã hoa.
Trăm hoa đua nở.
Vạn thọ, cúc đại đóa Nở rộ đón xuân sang.
Mai vàng khoe sắc thắm Lan huệ ngát hương thơm.
Cành đào hồng, cành mai vàng/ Chúc nhau năm mới an khang thọ trường.
Thịt mỡ dưa hành câu đối đỏ/ Cây nêu tràng pháo bánh chưng xanh
Mai vàng nở rộ mừng năm mới/ Chim én bay về báo xuân sang.
Đào phai một tiếng báo xuân/ Mai vàng cánh mỏng tưng bừng nắng tươi.
Vua chơi lan, quan chơi trà.
Sắc trà hương mộc.
Thứ nhất chơi chữ, thứ nhì chơi tranh, thứ ba chơi sành, thứ tư chơi kiểng.
Hoa thơm đánh cả cụm.
Thấy hoa nở biết xuân về.
Quy luật tự nhiên bất biến.
Hoa mai nở sớm, cỗ bàn đầy vơi.
Mới trổ mã lúa, đã sứa mã hoa.
Tốt gỗ hơn tốt nước sơn/ Xấu người đẹp nết còn hơn đẹp người.

Ca dao tục ngữ ngày Tết về các loài hoa và cảnh sắc xuân — Sắc xuân không thể thiếu hoa

Tuy là tục ngữ chung, nhưng hay được các cụ nhắc khi đi chọn mua quất, mua đào ngày Tết: Đừng chỉ nhìn mã ngoài bóng bẩy mà phải chọn cây có gốc rễ vững chắc, cũng như chọn người vậy.

Câu hỏi thường gặp về ca dao tục ngữ ngày Tết (FAQ)

Dưới đây là giải đáp những thắc mắc phổ biến nhất khi tìm hiểu và sử dụng ca dao tục ngữ ngày Tết trong đời sống hiện đại.

Câu ca dao tục ngữ nào thích hợp nhất để chúc Tết sếp và đối tác?

Khi chúc Tết cấp trên hoặc đối tác, bạn nên chọn những câu mang sắc thái trang trọng, đề cao sự thịnh vượng và bền vững. Ví dụ:

“Đa lộc, đa tài, đa phú quý / Đắc thời, đắc lợi, đắc nhân tâm.”
“Phúc lai miên thế trạch / Lộc mãn trấn gia thanh.”
“Hòa khí sinh tài.” (Ngắn gọn, ý nghĩa cho kinh doanh).

Nên dạy trẻ em bài vè hay ca dao nào để chúc Tết ông bà?

Với trẻ nhỏ, nên chọn các bài vè có vần điệu vui tươi, dễ nhớ và ngắn gọn. Bài vè “Xúc xắc xúc xẻ” hoặc bài vè chúc Tết ngắn: “Ông bà mạnh khỏe / Con cháu thảo hiền / Tiền vô như nước / Phước lộc đầy nhà” là lựa chọn tốt nhất giúp bé vừa dễ thuộc, vừa gây thiện cảm để nhận lì xì.

Ý nghĩa thực sự của câu “Mùng một tết cha, mùng hai tết mẹ, mùng ba tết thầy” là gì?

Đây là lịch trình đi lại, thăm hỏi ngày Tết của người xưa, thể hiện trật tự văn hóa và đạo lý:

Mùng 1 – Tết Cha: Dành thời gian cho họ hàng bên nội (nơi thờ tự chính).
Mùng 2 – Tết Mẹ: Cả gia đình sang thăm chúc Tết bên ngoại (thường ở xa hơn hoặc là thứ yếu trong quan niệm xưa).
Mùng 3 – Tết Thầy: Dành riêng một ngày để tri ân người thầy dạy chữ, dạy nghề, tôn sư trọng đạo.

Có điều gì kiêng kỵ khi sử dụng ca dao tục ngữ ngày Tết không?

Có. Trong 3 ngày đầu năm, người Việt kiêng nói những từ ngữ mang ý nghĩa xui xẻo, mất mát, chia ly hay đói kém.

Tránh dùng các câu than nghèo kể khổ như: “Số cô chẳng giàu thì nghèo”, “Ăn mày cũng đòi mâm xôi gấc” vào sáng mùng 1.
Chỉ nên dùng các câu châm biếm, hài hước trong các cuộc vui trà dư tửu hậu với bạn bè thân thiết, tránh dùng với người lớn tuổi.

Làm sao để sử dụng ca dao tục ngữ ngày Tết làm caption (status) Facebook, TikTok thu hút?

Để caption năm mới không nhàm chán, bạn hãy kết hợp ca dao tục ngữ ngày Tết với một chút biến tấu hiện đại (chế).

Ví dụ thả thính: “Thịt mỡ dưa hành câu đối đỏ / Lại đây em nói nhỏ lời yêu.”
Ví dụ hài hước: “Mùng 1 thích nhảy đầm / Mùng 2 đi xăm mình / Mùng 3… đi làm lại từ đầu.”

Tổng Kết

Hy vọng danh sách 100+ ca dao tục ngữ trên sẽ giúp những lời chúc Tết của bạn thêm phần mặn mà và ý nghĩa. Bên cạnh lời hay ý đẹp, nếu bạn đang tìm kiếm món quà thiết thực để tri ân khách hàng dịp đầu năm, hãy liên hệ ngay ASAMA Helmet để đặt nón bảo hiểm in logo chất lượng nhé. Chúc bạn một năm mới An Khang – Thịnh Vượng

Thông tin liên hệ: