Lì xì là gì? Nguồn gốc, ý nghĩa và những đại kỵ khi lì xì ngày Tết

Bên cạnh bánh chưng xanh, câu đối đỏ hay mâm ngũ quả, thì phong tục lì xì đầu năm chính là một nét văn hóa đẹp không thể thiếu. Dù bạn là trẻ nhỏ háo hức chờ đợi hay người lớn đang chuẩn bị những phong bao đỏ thắm, thì câu chuyện xoay quanh phong tục này vẫn luôn đầy sức hút.

Vậy thực chất lì xì là gì? Tại sao chúng ta lại trao nhau những phong bao đỏ vào ngày đầu năm? Và làm thế nào để việc trao – nhận này trở nên tinh tế, giữ trọn vẹn nét đẹp may mắn? Hãy cùng Quà tặng ASAMA khám phá tường tận trong bài viết dưới đây.

Lì xì là gì? Phong tục lì xì ngày Tết của người Việt

Trước khi đi sâu vào ý nghĩa, chúng ta cần hiểu rõ khái niệm cơ bản. Lì xì (hay còn gọi là mừng tuổi) là phong tục mừng tuổi trẻ em vào dịp Tết Nguyên Đán ở các nước Á Đông, người lớn sẽ đặt tiền vào trong các phong bao giấy màu đỏ hay còn gọi là bao lì xì (hồng bao) vào những ngày đầu năm mới.

Về mặt ngôn ngữ, từ “lì xì” có gốc gác từ phương ngữ Quảng Đông (Trung Quốc). Phiên âm là “lợi thị” (利市) hoặc “lợi sự” (利事).

“Lợi” mang ý nghĩa là được lợi, có tiền, vận may.
“Thị” hay “Sự” ám chỉ thị trường, buôn bán hoặc sự việc. Ghép lại, lì xì mang hàm ý là sự may mắn, tốt lành, buôn may bán đắt và vạn sự như ý. Khi du nhập vào Việt Nam, âm đọc trại đi thành “lì xì” và trở thành cái tên thân thương mà chúng ta dùng hàng ngày.

Phong tục lì xì ngày Tết của người Việt Nam — Lì xì là phong tục ngày Tết của người Việt Nam

Ở miền Bắc Việt Nam, người ta thường dùng từ “mừng tuổi” nhiều hơn, thể hiện ý nghĩa chúc mừng người nhận bước sang một tuổi mới với nhiều sự trưởng thành và sức khỏe. Tuy nhiên, ngày nay từ lì xì đã trở nên phổ biến trên khắp cả nước nhờ sự ngắn gọn và vui tai.

Nguồn gốc của phong tục lì xì ngày Tết

Có bao giờ bạn tự hỏi, ai là người đầu tiên nghĩ ra việc bỏ tiền vào bao đỏ không? Nguồn gốc của tục lệ lì xì gắn liền với những truyền thuyết nhuốm màu huyền bí phương Đông, nổi tiếng nhất là câu chuyện về 8 vị tiên và con yêu quái tên “Súy”.

Truyền thuyết về yêu quái “Súy”

Chuyện kể rằng ngày xưa, có một con yêu quái chuyên xuất hiện vào đêm giao thừa tên là “Súy” (có dị bản gọi là “T祟” – Tùy). Nó thường thích xoa đầu những đứa trẻ đang ngủ ngon, khiến chúng giật mình khóc thét, sốt cao và sau đó trở nên ngớ ngẩn.
Để bảo vệ con cháu, các bậc cha mẹ thường phải thức trắng đêm giao thừa canh giấc ngủ cho con. Có một cặp vợ chồng nọ hiếm muộn mãi mới sinh được mụn con trai. Vào đêm giao thừa, có 8 vị tiên đi qua, biết trước con yêu quái Súy sẽ đến hại đứa bé, liền hóa thân thành 8 đồng tiền đồng.
Cha mẹ đứa bé đem gói 8 đồng tiền này vào một mảnh giấy đỏ, đặt dưới gối đứa trẻ. Khi con yêu quái Súy đến gần định xoa đầu đứa bé, những tia vàng sáng chói từ 8 đồng tiền trong bao giấy đỏ vụt lên khiến nó khiếp sợ và bỏ chạy.

Câu chuyện về phong tục lì xì ngày Tết — Phong tục lì xì bắt nguồn từ câu chuyện cổ tích

Sự lan tỏa của phong tục lì xì ngày Tết

Câu chuyện này nhanh chóng lan truyền khắp nơi. Người dân tin rằng việc dùng giấy đỏ gói tiền và đặt bên cạnh trẻ nhỏ sẽ giúp xua đuổi tà ma, giữ cho trẻ hay ăn chóng lớn, khỏe mạnh bình an.
Từ đó, phong tục lì xì ra đời và được gìn giữ qua hàng ngàn năm lịch sử, trở thành một phần linh hồn của Tết Á Đông.

Ý nghĩa đặc biệt của phong tục lì xì ngày Tết

Nhiều người ngày nay có cái nhìn hơi thực dụng, cho rằng lì xì là dịp để “kiếm chác” hoặc gánh nặng tài chính. Nhưng nếu gạt bỏ suy nghĩ đó đi, bạn sẽ thấy ý nghĩa của lì xì đẹp và thiêng liêng vô cùng.

Màu đỏ của bao lì xì – Biểu tượng của sự cát tường

Chiếc bao lì xì luôn mang màu đỏ rực rỡ. Trong quan niệm Á Đông, màu đỏ tượng trưng cho sự sống, niềm hy vọng, may mắn và sự thịnh vượng.
Màu đỏ còn mang tính dương, giúp xua tan những u ám, lạnh lẽo của mùa đông và những điều không may của năm cũ.

Ý nghĩa màu đỏ của bao lì xì - biểu tượng của sự may mắn — Màu đỏ thể hiện cho sự may mắn và sang trọng

Lời chúc kín đáo và tinh tế

Tại sao phải bỏ tiền vào phong bao mà không đưa trực tiếp? Việc gói kín tiền trong bao lì xì thể hiện sự kín đáo, lịch sự. Hành động này giúp người nhận không so bì ít nhiều, tránh sự ngượng ngùng.
Điều quan trọng không nằm ở số tiền bên trong, mà nằm ở thiện ý của người trao. Lì xì chính là lời chúc: “Năm mới bình an, tài lộc dồi dào”.

Vì sao nên bỏ tiền vào bao lì xì — Tiền được đựng trong bao lì xì thể hiện sự tinh tế

Gắn kết tình cảm nhiều thế hệ

Sáng mùng 1 Tết, con cháu tề tựu đông đủ, chúc thọ ông bà cha mẹ, sau đó ông bà sẽ lì xì lại cho con cháu.

Với trẻ nhỏ: Tiền lì xì là lộc ăn, lộc học, mong trẻ ngoan ngoãn.
Với người già: Con cháu lì xì (mừng tuổi) ông bà là lời chúc sức khỏe, trường thọ, mong ông bà sống lâu trăm tuổi vui vầy cùng con cháu.

Lì xì năm mới gia đình nhiều thế hệ — Gắn kết tình cảm gia đình ngày Tết

Đó là sợi dây vô hình kết nối tình cảm gia đình, nhắc nhở về tôn ti trật tự, về lòng hiếu thảo và sự yêu thương.

Những con số may mắn lì xì ngày Tết

Đây là câu hỏi tế nhị nhưng ai cũng quan tâm. “Bỏ bao nhiêu thì vừa?” luôn là bài toán đau đầu mỗi dịp Tết đến. Thực tế, không có quy định nào về số tiền trong bao lì xì. Tuy nhiên, để trọn vẹn ý nghĩa may mắn, người ta thường chọn những con số mang tính biểu tượng phong thủy.

Những con số mang lại tài lộc

Bạn có thể cân nhắc các con số sau khi chuẩn bị tiền lì xì:

Số 168: Có ý nghĩa là “nhất lộc phát” – mong muốn sự phát tài, suôn sẻ.
Số 178: Mang hàm ý “cùng nhau phát tài”.
Số 1001: mang ý nghĩa độc nhất vô nhị.
Số 1314: mang ý nghĩa trọn đời trọn kiếp thích hợp cho các cặp đôi/vợ chồng.
Số 188: Số 8 lặp lại tượng trưng cho sự phát tài phát lộc nhanh chóng.
Số 6 hoặc 66, 68: Số 6 (Lục) đọc lái là Lộc. Số 68 là Lộc Phát.
Số 9: Tượng trưng cho sự trường cửu, vĩnh cửu.

Những con số may mắn lì xì ngày Tết — Lì xì năm mới bằng con số may mắn

Lì xì tiền lẻ hay tiền chẵn?

Thông thường, người ta ưu tiên tiền chẵn để tượng trưng cho sự tròn đầy. Tuy nhiên, nếu bạn sở hữu những tờ tiền có seri đẹp, tiền mới cứng thì mệnh giá không còn quá quan trọng.
Điều tối kỵ nhất là dùng tiền quá cũ, nhàu nát để lì xì. Hãy cố gắng đổi tiền mới trước Tết, vì tờ tiền mới tượng trưng cho sự khởi đầu mới tinh khôi, sạch sẽ.

Những điều “Đại Kỵ” khi lì xì cần nhớ để tránh mất lộc

Dù xã hội cởi mở hơn, nhưng “có thờ có thiêng, có kiêng có lành”. Để tránh biến hành động tốt đẹp thành sự khó xử, bạn cần lưu ý những điều kiêng kỵ sau khi trao và nhận lì xì:

Đối với người trao (Người lì xì)

Tuyệt đối không dùng phong bao cũ: Đừng tận dụng phong bao lì xì của năm ngoái, đặc biệt là loại có in con giáp không đúng với năm hiện tại. Điều này thể hiện sự thiếu chu đáo và mang lại cảm giác “cũ kỹ” cho người nhận.
Tránh số 4: Trong quan niệm người Hoa và nhiều người Việt, số 4 (Tứ) đọc gần giống chữ “Tử” (chết), là con số xui xẻo nhất. Tránh bỏ 40.000đ hay 400.000đ vào bao.
Không dán kín bao lì xì quá chặt: Theo phong tục xưa, không nên dán nắp phong bao để dòng chảy tài lộc được hanh thông, dễ dàng mở ra đón nhận. Tuy nhiên ngày nay để tránh tiền rơi rớt, việc dán nhẹ cũng có thể chấp nhận được.
Ưu tiên tiền mới: Như đã nói ở trên, tiền cũ, rách, nhàu nát mang âm khí của năm cũ, không tốt cho việc khởi đầu năm mới.

Nhũng điều kiêng kỵ khi lì xì ngày Tết — Tránh lì xì tiền rách ngày Tết

Đối với người nhận

Không mở bao lì xì trước mặt người tặng: Đây là phép lịch sự tối thiểu nhưng trẻ em thường hay mắc phải. Cha mẹ cần dạy con trẻ nhận lì xì bằng hai tay, nói lời cảm ơn và cất đi, tuyệt đối không xé bao ra xem “được bao nhiêu” ngay tại chỗ. Hành động này được xem là rất thô lỗ và coi trọng vật chất.
Nhận bằng hai tay: Dù người trao là ai, việc nhận bằng hai tay thể hiện sự tôn trọng và lòng biết ơn.
Có lời chúc đáp lễ: Khi nhận lì xì, hãy gửi lại một lời chúc tốt đẹp. Sự trao đi nhận lại những lời hay ý đẹp mới chính là bản chất của ngày Tết.

Những điều không nên làm khi nhận lì xì ngày Tết — Không nên mở lì xì ngay khi nhận

Cách lì xì “ghi điểm” tuyệt đối trong Tết này

Làm sao để phong bao lì xì của bạn trở nên ấn tượng và được người nhận nhớ mãi? Dưới đây là vài gợi ý cho Tết 2025:

Lì xì ngày Tết với mẫu bao lì xì đẹp và độc đáo

Phong bao lì xì vốn được xem như biểu tượng của sự kín đáo và lời chúc may mắn đầu năm. Gam màu đỏ đặc trưng của bao lì xì mang ý nghĩa cát tường, tượng trưng cho tài lộc, thịnh vượng và những điều thuận lợi trong suốt một năm mới. Bên cạnh đó, màu đỏ còn gợi nhắc đến hy vọng, sức mạnh và sự hanh thông, nên người Việt tin rằng nhận bao lì xì đỏ sẽ gặp nhiều may mắn.

Lì xì ngày Tết với mẫu bao lì xì độc đáo — Lì xì độc đáo gây ấn tượng

Lì xì kèm những câu chúc hóm hỉnh

Một chút hài hước sẽ làm không khí Tết thêm rôm rả. Thay vì những lời chúc văn mẫu sáo rỗng, hãy viết tay (hoặc in) những lời nhắn “cà khịa” nhưng đầy yêu thương vào tờ giấy nhỏ kẹp trong bao:

Với hội bạn thân: “Chúc bạn bớt nghiệp, sớm có bồ để tớ đỡ phải nghe than vãn.”
Với các cháu nhỏ: “Chúc cháu hay ăn chóng lớn, học giỏi để sau này lì xì lại cho bác gấp đôi nhé.”
Với đồng nghiệp: “Chúc sếp dễ tính, KPI tự chạy, lương thưởng ting ting.”

Lì xì kèm những lời chúc hài hước — Mừng năm mới kèm theo lời chúc Tết hài hước

Trò chơi “Hái lộc – Thử vận may”

Nếu nhà đông người hoặc tiệc tùng với bạn bè, đừng phát tiền tận tay vì sẽ rất… buồn ngủ. Hãy biến việc lì xì thành game show mini:

Treo bao lên cây: Treo tất cả lên cây đào, cây quất. Trong đó trộn lẫn các mệnh giá khác nhau (từ 20k, 50k đến tờ độc đắc 500k).
Bốc thăm ngẫu nhiên: Ai muốn nhận lì xì thì tự tay lên “hái”. Cảm giác hồi hộp không biết mình bốc trúng bao nhiêu tiền sẽ khiến mọi người hò reo vui vẻ hơn rất nhiều.

Bốc lì xì được treo ngẫu nhiên trên cành cây mai ngày Tết — Treo bao lì xì trên cây mai ngày Tết

Lì xì bằng tờ 2 USD may mắn

Đây là chiêu “nhỏ mà có võ”. Tờ 2 USD (đặc biệt là những tờ in hình con giáp mạ vàng) luôn được xem là biểu tượng may mắn toàn cầu. Đôi khi bạn không cần bỏ tiền triệu, chỉ cần một tờ 2 USD mới cứng đặt trong chiếc bao đẹp cũng đủ để người nhận trân trọng và giữ làm kỷ niệm trong ví suốt cả năm.

Lì xì năm mới bằng tiền đô — Hai đô là biểu tượng của sự may mắn

Lời kết

Văn hóa lì xì đã đi qua bao thăng trầm của lịch sử, từ những đồng tiền xu xâu chuỗi đến những tờ polymer mới cứng hay những mã QR tiện lợi. Nhưng dù hình thức có thay đổi thế nào, cái tâm và ý nghĩa cầu chúc may mắn vẫn là cốt lõi bất biến.

Tết này, đừng để áp lực “lì xì bao nhiêu” làm nặng trĩu niềm vui xuân. Hãy chuẩn bị những phong bao đỏ thắm với tâm thế hoan hỉ nhất. Dù ít dù nhiều, đó là lộc, là tình, là sự quan tâm chúng ta dành cho nhau. ASAMA Helmet và Quà tặng ASAMA chúc bạn và gia đình một năm mới An Khang Thịnh Vượng, và nhận được thật nhiều bao lì xì đỏ thắm may mắn!

Có thể bạn quan tâm:

Thông tin liên hệ: